Điềm lành
Tên gốc: Good Omens
Một thiên thần và một con quỷ đã quen và quý cuộc sống trên Trái Đất cùng bắt tay ngăn chặn ngày tận thế, sau khi họ làm lạc mất đứa bé Antichrist (kẻ phản Kitô).
Giới thiệu
Điềm lành là tiểu thuyết giả tưởng hài hước của Terry Pratchett và Neil Gaiman, xuất bản năm 1990. Tên đầy đủ của sách còn có thêm phụ đề “The Nice and Accurate Prophecies of Agnes Nutter, Witch” (tạm hiểu: những lời tiên tri tử tế và chính xác của phù thủy Agnes Nutter). Đây là một câu chuyện vui về sự kiện ngày tận thế (Apocalypse) sắp xảy ra, do hai nhà văn hài hước nổi tiếng của nước Anh kể lại. Trong truyện, thiên thần Aziraphale và con quỷ Crowley, hai người đã sống trên Trái Đất hàng nghìn năm, phát hiện rằng chỉ vài ngày nữa là đến ngày tận thế, và họ muốn điều đó đừng xảy ra. Cuốn sách trộn lẫn những câu đùa, những nhân vật kỳ quặc và những câu hỏi nhẹ nhàng về cái thiện, cái ác và ý chí tự do. Sách đã được chuyển thể thành loạt phim truyền hình năm 2019.
Nhân vật chính
- Aziraphale: một thiên thần kỹ tính, mê sách, điều hành một hiệu sách ở London.
- Crowley: một con quỷ sành điệu, lái chiếc xe cổ và thích cuộc sống trên Trái Đất.
- Adam Young: cậu bé mười một tuổi mà bản thân không hề biết mình chính là Antichrist.
- Anathema Device: hậu duệ của phù thủy Agnes Nutter, nghiên cứu những lời tiên tri của tổ tiên mình.
- Newton Pulsifer: một chàng trai nhút nhát, kém may mắn, làm nghề thợ săn phù thủy.
- Nhóm Them (the Them): nhóm bạn của Adam gồm Pepper, Wensleydale và Brian.
- Bốn kỵ sĩ Khải Huyền (the Four Horsemen): những dấu hiệu báo trước ngày tận thế, cưỡi các phương tiện hiện đại: Chiến tranh (War), Nạn đói (Famine), Ô nhiễm (Pollution) và Cái chết (Death).
Tóm tắt đầy đủ
Nhầm lẫn ở bệnh viện
Kế hoạch của Địa Ngục cho ngày tận thế đòi hỏi Antichrist phải sinh ra trong một gia đình loài người và lớn lên để châm ngòi cho trận chiến cuối cùng. Một con quỷ được cử đi đặt đứa bé vào nhà một nhà ngoại giao Mỹ quyền lực. Vì một sự nhầm lẫn tại bệnh viện do một nhóm nữ tu điều hành, đứa bé bị đưa đến nhầm gia đình, còn nhà ngoại giao nhận về một đứa bé hoàn toàn bình thường. Antichrist thật, Adam Young, lớn lên ở một ngôi làng yên tĩnh của nước Anh, trong một gia đình hết sức bình thường.
Không ai nhận ra sai sót này. Cả Thiên Đường lẫn Địa Ngục đều chờ dấu hiệu về sức mạnh của Antichrist, nhưng họ chẳng thấy gì, vì họ đang theo dõi nhầm cậu bé.
Những lời tiên tri
Trong lúc đó, một cuốn sách tiên tri do một nữ phù thủy thế kỷ mười bảy tên Agnes Nutter viết ra, người bị thiêu sống vì nghề của mình, đã được truyền lại trong gia đình bà. Những lời tiên tri ấy chính xác, nhưng được viết theo cách rất khó hiểu. Anathema Device, hậu duệ của bà, đang cố giải mã ý nghĩa của chúng khi ngày tận thế mỗi lúc một gần.
Anathema gặp Newton (gọi tắt là Newt), người đã tham gia một nhóm thợ săn phù thủy bé tí và lố bịch, và hai người bắt đầu làm việc cùng nhau. Newt có thói quen xui xẻo là làm hỏng các thiết bị công nghệ, và anh ngạc nhiên khi nhận ra mình bị Anathema thu hút.
Aziraphale và Crowley
Aziraphale và Crowley quen nhau từ thời vườn Địa Đàng (Garden of Eden). Họ có một “Thỏa thuận” (Arrangement): mỗi người làm chút việc cho phe của mình, và mỗi người làm ngơ cho người kia một phần việc của họ. Qua nhiều thế kỷ, họ trở thành bạn, và cả hai đều yêu thế giới này. Crowley thích xe chạy nhanh và âm nhạc, còn Aziraphale thích đồ ăn ngon, sách cũ và phép lịch sự.
Họ biết tin ngày tận thế đang đến và quyết định hợp sức ngăn chặn nó. Họ đi tìm Antichrist, mà họ tin là con của nhà ngoại giao. Họ cố tác động lên cậu bé theo hai hướng đối lập nhau, nhưng cậu chỉ là một đứa trẻ bình thường.
Adam và nhóm Them
Adam Young, sống ở làng Lower Tadfield, có những năng lực kỳ lạ dù cậu không biết vì sao. Những chuyện lạ xảy ra quanh cậu: một trò chơi giả vờ trở thành thật, và những người xung quanh bị thay đổi. Cậu cùng các bạn, nhóm Them, chơi trò cướp biển và người ngoài hành tinh. Họ bàn nhau xem thế giới đang đi sai ở chỗ nào, và cậu quyết định rằng mình không thích ý tưởng kết thúc nó.
Bốn kỵ sĩ Khải Huyền xuất hiện dưới dạng hiện đại, là những tay lái mô tô: Chiến tranh, Nạn đói, Ô nhiễm và Cái chết (Dịch bệnh (Pestilence) đã nghỉ hưu, và Ô nhiễm đã thế chỗ). Họ cùng tiến về phía ngôi làng. Các thiên thần và quỷ nhận ra, quá muộn, rằng Antichrist chính là Adam.
Ngày cuối cùng
Vào ngày tận thế, các kỵ sĩ tụ họp tại một căn cứ không quân gần Tadfield, nơi các lực lượng của Thiên Đường và Địa Ngục đang chờ đến hồi kết. Nhóm Them đối đầu với các kỵ sĩ, và tài làm hỏng máy móc của Newt giúp vô hiệu hóa hệ thống vũ khí của căn cứ. Adam, người cuối cùng đã biết mình là ai, từ chối vai trò đã được viết sẵn cho mình. Cậu khẳng định rằng cha ruột của cậu là ông Young, không phải Satan, và cậu muốn sống trong thế giới mà cậu yêu.
Adam tiễn các kỵ sĩ đi và đưa mọi thứ trở lại như cũ, dù vẫn còn lại vài thay đổi nhỏ. Con chó săn địa ngục đáng lẽ phải rất đáng sợ thì đã bị Adam biến thành một chú chó bình thường từ trước, chỉ bằng cách đặt tên cho nó, và chú chó tên Dog đóng vai trò lớn trong cái kết có hậu. Crowley và Aziraphale sống sót, tình bạn của họ bền chặt hơn bao giờ hết, và cuốn tiểu thuyết khép lại ở Tadfield cùng Adam, Dog và nhóm Them, trở về với những trò nghịch ngợm thường ngày của tuổi thơ.
Vì sao tác phẩm đáng đọc
Điềm lành là một tác phẩm giả tưởng hài hước được yêu mến, quy tụ hai trong số những nhà văn được ưa chuộng nhất nước Anh. Sách đã bán chạy hơn ba mươi năm, và bộ phim truyền hình chuyển thể đã đưa nó đến với một lớp độc giả mới. Sự dí dỏm của cuốn sách, cái nhìn ấm áp về con người, và ý tưởng rằng con người, với đủ cả điểm tốt lẫn điểm xấu, thú vị hơn sự thiện hoàn hảo của thiên thần hay sự ác hoàn hảo của quỷ, đã chinh phục nhiều người hâm mộ. Cuốn sách cũng cho thấy cách một tác phẩm có thể dùng tiếng cười để đặt ra những câu hỏi lớn.
Cuốn sách cũng được chú ý trở lại sau khi Pratchett qua đời năm 2015, và Gaiman, người viết kịch bản loạt phim truyền hình, đã kể rằng ông làm bộ phim như một lời tri ân dành cho người bạn quá cố của mình.
Những ý chính
- Không ai hoàn toàn tốt hay hoàn toàn xấu. Thiên thần và con quỷ có nhiều điểm chung hơn là khác biệt.
- Môi trường nuôi dưỡng định hình con người. Adam là Antichrist, nhưng cậu lớn lên như một cậu bé bình thường.
- Ý chí tự do rất quan trọng. Adam tự chọn mình sẽ là người như thế nào.
- Tình bạn vượt qua ranh giới phe phái. Aziraphale và Crowley trung thành với nhau.
- Thế giới này đáng được cứu. Cuộc sống và những con người bình thường đều có giá trị.
Bài học có thể rút ra
Cuốn sách gợi ý rằng những gì ta chọn và cách ta đối xử với người khác quan trọng hơn việc ta sinh ra để trở thành ai. Adam được định sẵn là sẽ chấm dứt thế giới, nhưng cậu quyết định khác đi vì cậu yêu nơi mình sống. Chúng ta cũng có thể quyết định thoát khỏi những kỳ vọng mà người khác đặt lên mình.
Sách cũng nhắc rằng tình bạn không nhất thiết phải theo khuôn phép. Aziraphale và Crowley lẽ ra phải là kẻ thù, nhưng tình bạn của họ là thật. Tìm điểm chung với những người có vẻ khác biệt với mình có thể mang lại nhiều điều đáng quý.
Cuối cùng, câu chuyện nhắc ta biết cười. Tiếng cười có thể làm những ý tưởng khó trở nên dễ suy ngẫm hơn, và một câu đùa hay đôi khi nói lên được một điều có thật.
Phê bình và góc nhìn khác
Một số độc giả theo tôn giáo thấy những câu đùa về thiên thần, quỷ và ngày tận thế là thiếu tôn trọng, dù các tác giả nói rằng họ viết về chủ đề này với tình cảm trìu mến. Những độc giả khác cảm thấy cốt truyện lỏng lẻo, với nhiều nhân vật và mạch truyện phụ không phải đoạn nào cũng có kết quả, và thứ hài hước rất Anh này có thể không hợp với tất cả mọi người. Một vài nhà phê bình cho rằng các nhân vật nữ được xây dựng kém sâu sắc hơn các nhân vật nam.
Dù vậy, cuốn sách vẫn được yêu mến rộng rãi nhờ sự dí dỏm và ấm áp.
Ai nên đọc cuốn sách này?
Cuốn sách này dành cho thiếu niên và người lớn thích những câu chuyện vui, thông minh. Sách có chút bạo lực nhẹ và nhiều câu đùa về tôn giáo. Đây là lựa chọn hay cho những người hâm mộ Pratchett, Gaiman, hoặc thể loại hài có trái tim.
Bản tóm tắt này được dịch từ tiếng Anh với sự hỗ trợ của AI.
Muốn đọc cả cuốn sách?
Bản tóm tắt chỉ là món khai vị, không phải bữa chính. Đây là nơi tìm cuốn sách đầy đủ.
Bạn đã đọc đến cuối 🎉
Tuyệt vời. Hãy đánh dấu cuốn này là đã đọc, chúng tôi sẽ gợi ý cuốn tiếp theo.
Nên đọc tiếp
Các vị thần nước Mỹ
Neil Gaiman
Một cựu tù nhân tên Shadow trở thành vệ sĩ của một ông già bí ẩn và bị cuốn vào cuộc chiến sắp nổ ra giữa các vị thần cũ mà những người nhập cư mang đến nước Mỹ và các vị thần mới của truyền thông và công nghệ.
🚀 Khoa học viễn tưởng & giả tưởngBí kíp quá giang vào Ngân Hà
Douglas Adams
Ngay trước khi Trái Đất bị phá hủy để nhường chỗ cho một con đường tránh xuyên siêu không gian, một người Anh bình thường được người bạn của mình, hóa ra là người ngoài hành tinh, cứu thoát, và bắt đầu một chuyến phiêu lưu cười ra nước mắt qua vũ trụ để đi tìm ý nghĩa của cuộc sống.
🚀 Khoa học viễn tưởng & giả tưởngCô dâu công chúa
William Goldman
Một chàng trai nông trại và người phụ nữ đẹp nhất thế giới bị chia lìa rồi lại đoàn tụ, qua bao cuộc phiêu lưu với cướp biển, người khổng lồ, một hoàng tử và vô số trận đấu kiếm, trong một câu chuyện vừa là truyện cổ tích vừa là một trò đùa về chính truyện cổ tích.
🚀 Khoa học viễn tưởng & giả tưởngCoraline
Neil Gaiman
Coraline, một cô bé hay buồn chán và tò mò, tìm thấy cánh cửa dẫn sang một thế giới song song, nơi "người mẹ kia" của em muốn giữ em lại mãi mãi, và em phải dùng lòng can đảm cùng sự khôn khéo để cứu bố mẹ và chính mình.
🧸 Sách thiếu nhiAnh chàng Hobbit
J. R. R. Tolkien
Một người hobbit hiền lành, thích ở nhà bị cuốn vào chuyến phiêu lưu nguy hiểm cùng mười ba người lùn để giành lại kho báu từ tay một con rồng, và trên đường đi anh phát hiện mình dũng cảm và thông minh hơn mình từng tưởng rất nhiều.
🧸 Sách thiếu nhiFrankenstein
Mary Shelley
Một nhà khoa học trẻ tạo ra một sinh vật sống từ các bộ phận của xác chết rồi hoảng sợ bỏ rơi nó, và sinh vật bị ruồng bỏ ấy, khao khát được yêu thương, quay sang báo thù.
🚀 Khoa học viễn tưởng & giả tưởngMuốn thứ gì khác?
Chọn một chủ đề khác, chúng tôi sẽ gợi ý ba cuốn để bắt đầu.