Những thành phố vô hình

Tên gốc: Le città invisibili

Từ 13 tuổiđọc 6 phútvăn học nghệ thuậtgiả tưởnghậu hiện đạiCó tiết lộ nội dung
Tìm mua sách ↓

Nhà thám hiểm Marco Polo kể cho vị hoàng đế già Kublai Khan nghe về năm mươi lăm thành phố tưởng tượng, mỗi thành phố là một suy ngẫm đầy chất thơ về ký ức, ham muốn, thời gian và trí óc con người, và cuối cùng gợi ý cách sống trong một thế giới có thể trông như địa ngục.

Giới thiệu

Những thành phố vô hình là tiểu thuyết ngắn của nhà văn Ý Italo Calvino, xuất bản lần đầu năm 1972. Sách gồm những đoạn văn xuôi ngắn, mỗi đoạn mô tả một thành phố mang tên phụ nữ, do Marco Polo kể cho hoàng đế Mông Cổ Kublai Khan, người đang lo lắng về tình trạng đế quốc của mình. Có năm mươi lăm thành phố trong chín chương, được chia thành mười một chủ đề, mỗi chủ đề năm thành phố, còn các chương được mở đầu và khép lại bằng những cuộc trò chuyện giữa hai người đàn ông. Cuốn sách không phải một câu chuyện thông thường, mà là một tác phẩm trữ tình, tinh nghịch, mời người đọc suy nghĩ về thành phố, ngôn ngữ và trí tưởng tượng.

Nhân vật chính

  • Marco Polo: nhà du hành người Venice, kể về những thành phố ông đã thấy, hoặc nói rằng mình đã thấy.
  • Kublai Khan: hoàng đế Mông Cổ, già nua, mệt mỏi và hoài nghi về đế quốc của mình.
  • Các thành phố: năm mươi lăm nơi do tưởng tượng mà ra, mỗi nơi mang tên một người phụ nữ, như Zaira và Isidora.
  • Venice: thành phố mà, theo lời Polo, tất cả những thành phố khác đều ngầm liên hệ với nó.
  • Giọng dẫn chuyện: một người kể ở ngôi thứ ba, thuật lại những cuộc trò chuyện giữa hai người đàn ông trong các phần xen giữa những đoạn mô tả thành phố.
  • Người đọc: người được mời hình dung từng thành phố, và tìm ra những mô thức nối chúng lại với nhau.

Tóm tắt đầy đủ

Khung truyện: hoàng đế và người du hành

Kublai Khan cai trị một đế quốc rộng lớn, nhưng ông biết nó đang suy tàn và ông sẽ không bao giờ thật sự hiểu được nó. Ông tiếp Marco Polo, người lúc đầu không nói được ngôn ngữ của hoàng đế, nên mô tả những gì mình đã thấy bằng cử chỉ và đồ vật. Khi Polo học được ngôn ngữ, ông mô tả chi tiết hơn các thành phố của đế quốc. Kublai Khan không chắc mình có thể tin mọi điều nghe được, nhưng ông bị cuốn hút, và hai người bắt đầu một cuộc trò chuyện dài về việc thành phố là gì, và mô tả chúng có nghĩa là gì. Giữa các chương, lời trò chuyện của họ cứ quay lại với ký ức, ngôn ngữ và giá trị của việc du hành.

Thành phố của ký ức và ham muốn

Những nhóm thành phố đầu tiên gắn các địa điểm với cảm xúc của con người. Trong các thành phố của ký ức, như Zaira, thành phố không kể lại quá khứ của mình, mà giữ nó trong những con phố và góc phố, như những đường chỉ trên bàn tay. Trong các thành phố của ham muốn, như Zobeide, một nơi có thể được xây quanh một nỗi khao khát, vì thành phố được lập nên bởi những người đàn ông mơ thấy một người phụ nữ mà họ đuổi theo suốt đêm, và họ xây thành phố để nhốt cô lại. Mỗi đoạn mô tả đều ngắn và như mơ, và thường kết thúc bằng một bước ngoặt hé lộ điều gì đó về trí óc con người.

Thành phố và những dấu hiệu

Một nhóm khác khám phá cách thành phố được tạo nên từ các dấu hiệu. Ở Tamara, một du khách nhận ra rằng mọi vật đều đại diện cho một điều gì khác, và thành phố chỉ có thể được đọc như một tập hợp biểu tượng, chứ không phải như nó thật sự là. Những thành phố khác cho thấy một nơi có thể được hiểu khác đi bởi người sống ở đó và người chỉ đi qua. Polo gợi ý rằng thành phố được tạo nên từ các mối quan hệ, trong không gian và thời gian, chứ không chỉ từ đá. Người đọc bị cuốn vào câu đố của sự diễn giải.

Thành phố mỏng manh, thành phố buôn bán, thành phố của đôi mắt, của tên gọi và của người đã khuất

Những thành phố “mỏng manh” (thin cities) là những nơi kỳ lạ, như Octavia, treo lơ lửng trên vực sâu trong một tấm lưới, và Armilla, có đường ống nhưng không có tường. Những thành phố khác là thành phố buôn bán, nơi hàng hóa, lời nói và ký ức được trao đổi. Có thành phố được nhìn qua đôi mắt, như Valdrada, nhân đôi trong một hồ nước, và những thành phố khác qua tên gọi của chúng. Một số thành phố gắn với người đã khuất, và được định hình bởi mối quan hệ giữa người sống và những người đã đi xa. Những phần này cho thấy sự đa dạng trong cách con người tổ chức đời sống của mình, và gợi ý rằng mỗi thành phố là một câu trả lời cho một câu hỏi về sự sống và cái chết.

Thành phố và bầu trời, thành phố trải dài không dứt và thành phố ẩn giấu

Những nhóm tiếp theo mô tả các thành phố hướng lên trời cao, các thành phố lan rộng vô tận, như thể không thành phố nào có điểm kết thúc, như Leonia, bao quanh bởi những đống rác của chính nó, và các thành phố che giấu một điều gì đó sâu xa hơn. Ở giữa cuốn sách, hoàng đế hỏi vì sao Polo chưa bao giờ mô tả quê hương của mình, và Polo đáp rằng mỗi lần ông mô tả một thành phố, ông đều đang nói điều gì đó về Venice. Càng về sau, tâm trạng của hoàng đế càng u ám, và ông thấy các thành phố là dấu hiệu của những rắc rối trong đế quốc của chính mình.

Cuộc trò chuyện cuối cùng

Trong cuộc đối thoại khép lại, Kublai Khan sợ rằng bến đỗ cuối cùng chỉ có thể là một thành phố địa ngục. Polo đáp rằng địa ngục của người đang sống không phải thứ sẽ đến, mà đã ở đây rồi, được hình thành từ việc sống cùng nhau. Có hai cách để thoát khỏi khổ đau: chấp nhận nó và trở thành một phần của nó, hoặc tìm, ngay trong địa ngục, những gì không phải địa ngục, làm cho nó bền lâu và dành cho nó chỗ đứng. Cuốn sách kết thúc với lời thách thức này, và với cảm giác rằng trí tưởng tượng là một cách để tìm ra điều đáng được gìn giữ.

Vì sao tác phẩm đáng đọc

Những thành phố vô hình là một trong những tác phẩm được ngưỡng mộ nhất của văn học châu Âu thời hậu chiến, và là cuốn sách yêu thích của các kiến trúc sư, nhà quy hoạch đô thị, nhà thơ và triết gia. Nó đã truyền cảm hứng cho các nhạc sĩ, nghệ sĩ và thậm chí cả một vở opera, nhờ những mô tả như trong mơ và những ý tưởng về việc nơi chốn phản chiếu trí óc ra sao. Calvino dùng một hình thức tinh nghịch, có cấu trúc chặt chẽ để khám phá những đề tài sâu sắc, như mối quan hệ giữa cái thật và cái tưởng tượng, giữa một nơi chốn và lời mô tả về nó. Những dòng cuối của cuốn sách thường được trích dẫn như một nguồn hy vọng. Sách đã được dịch rộng rãi, và vẫn là một cột mốc.

Những ý chính

  • Thành phố phản chiếu trí óc. Chúng được định hình bởi ham muốn, ký ức và nỗi sợ.
  • Lời mô tả thay đổi điều ta thấy. Lời nói và dấu hiệu tạo nên những nơi ta biết.
  • Mọi nơi có thể chỉ là một nơi. Polo gợi ý rằng mọi thành phố đều là Venice.
  • Trí tưởng tượng là một công cụ. Nó giúp ta hiểu thế giới.
  • Hy vọng nằm ở điều bền lâu. Ta có thể bảo vệ điều không phải là địa ngục.

Bài học có thể rút ra

Từ cuốn sách, bạn có thể học cách nhìn những nơi mình sống bằng con mắt mới, và nghĩ xem ký ức, ham muốn và thói quen định hình cách bạn nhìn chúng ra sao. Sách mời bạn chú ý đến chi tiết, và hình dung những cách khác để sắp xếp một thành phố hay một cuộc đời. Lời khuyên cuối cùng, hãy tìm và nâng đỡ điều tốt đẹp trong một thế giới khó khăn, là một cách đáp lại thực tế trước nỗi tuyệt vọng. Hãy thử tự bịa ra một thành phố vô hình của riêng mình, và mô tả nó trong vài dòng, để xem nó nói gì về bạn.

Phê bình và góc nhìn khác

Một số độc giả thấy cuốn sách quá trừu tượng, không có cốt truyện hay nhân vật để theo dõi, và cấu trúc lặp đi lặp lại của những đoạn mô tả ngắn gây mệt mỏi. Những người khác cảm thấy các thành phố nhòe vào nhau, và ý nghĩa quá khó nắm bắt, hoặc chỉ là khéo léo. Một vài nhà phê bình đã nói rằng cuốn sách là một bài tập trí tuệ hơn là một câu chuyện có sức mạnh cảm xúc, và hình tượng Kublai Khan được vẽ khá mỏng. Những người khác ngưỡng mộ vẻ đẹp của nó, và xem sự lặp lại là một phần của cấu trúc giống âm nhạc. Cuốn sách nên được đọc chậm, mỗi lần vài thành phố.

Ai nên đọc cuốn sách này?

Cuốn sách này dành cho những độc giả từ khoảng mười lăm tuổi thích lối viết giàu chất thơ, tưởng tượng và thể nghiệm, và cho những ai quan tâm đến thành phố, du hành và triết học. Sách ngắn và có thể đọc nhấm nháp từng chút. Những ai thích nó có thể đọc tiếp If on a Winter’s Night a Traveler của Calvino, hoặc các truyện ngắn của Borges.

Bản tóm tắt này được dịch từ tiếng Anh với sự hỗ trợ của AI.

Muốn đọc cả cuốn sách?

Bản tóm tắt chỉ là món khai vị, không phải bữa chính. Đây là nơi tìm cuốn sách đầy đủ.

Bạn đã đọc đến cuối 🎉

Tuyệt vời. Hãy đánh dấu cuốn này là đã đọc, chúng tôi sẽ gợi ý cuốn tiếp theo.

Nên đọc tiếp

Tên của đóa hồng

Umberto Eco

Một tu sĩ dòng Phanxicô điều tra những cái chết trong một tu viện thời trung cổ, nơi cuộc tranh giành quyền kiểm soát sách vở và tiếng cười hóa ra nguy hiểm hơn bất kỳ lời nguyền siêu nhiên nào.

🌍 Văn học thế giới

Trăm năm cô đơn

Gabriel Garcia Marquez

Bảy thế hệ nhà Buendía sống, yêu, đánh nhau và lặp lại những sai lầm cũ trong thị trấn Macondo kỳ diệu ở Colombia, từ lúc thị trấn được lập nên cho đến khi nó bị hủy diệt hoàn toàn.

🌍 Văn học thế giới

Hư cấu

Jorge Luis Borges

Tập truyện ngắn xuất sắc của Jorge Luis Borges, biến thư viện, mê cung, tấm gương và giấc mơ thành những câu đố về hiện thực, thời gian và sự vô tận.

🌍 Văn học thế giới

Hoàng tử bé

Antoine de Saint-Exupery

Một phi công mắc kẹt giữa sa mạc gặp một cậu bé đến từ một hành tinh nhỏ xíu, và cậu dạy anh rằng những điều quan trọng nhất trong đời, như tình yêu và tình bạn, chỉ có thể nhìn thấy bằng trái tim.

🌍 Văn học thế giới

Chuyện dài bất tận

Michael Ende

Một cậu bé cô đơn, hay bị bắt nạt, đọc một cuốn sách thần kỳ và phát hiện ra mình là một phần của câu chuyện, với sức mạnh cứu một thế giới giả tưởng đang hấp hối, nếu cậu không đánh mất chính mình.

🌍 Văn học thế giới

Quê hương tan rã

Chinua Achebe

Okonkwo, một thủ lĩnh kiêu hãnh và đáng sợ trong một làng người Igbo ở Nigeria, vật lộn với nỗi sợ của chính mình và với sự xuất hiện của các nhà truyền giáo cùng những kẻ cai trị thực dân Anh, những người đã thay đổi thế giới của ông mãi mãi.

🌍 Văn học thế giới

Muốn thứ gì khác?

Chọn một chủ đề khác, chúng tôi sẽ gợi ý ba cuốn để bắt đầu.

Hiển thị sách cho:
Duyệt tất cả sách →